Onderzoekers van de HAN en het Radboudumc hebben een werkwijze ontwikkeld om mishandeling van ouderen sneller te signaleren. Met het instrument ERASE kunnen zorgverleners op de spoedeisende hulp gericht doorvragen bij signalen van letsel of verwaarlozing. Zo komt passende ondersteuning voor kwetsbare ouderen eerder op gang.
- ERASE start met één screeningsvraag en aanvullende vragen over letsel en verwaarlozing.
- Het bijbehorende zorgpad ondersteunt overleg met Veilig Thuis of een multidisciplinair team.
- Het promotieonderzoek toont aan dat deze gestructureerde aanpak haalbaar is op de spoedeisende hulp.
Ouderenmishandeling blijft in de praktijk nog geregeld onopgemerkt. Wanneer ouderen langer zelfstandig blijven wonen en afhankelijker worden van hulp, neemt hun kwetsbaarheid toe. De spoedeisende hulp vormt soms een van de weinige plekken waar problemen achter de voordeur aan het licht kunnen komen. Onderzoeker Miriam van Houten stelt daarover: “Achter een bezoek aan de spoedeisende hulp kan soms meer schuilgaan dan een medische klacht.”1
Gerichte vragen op de spoedeisende hulp
Onderzoekers van de HAN en de Radboud Universiteit ontwierpen daarom het instrument ERASE. Zorgverleners beginnen met een enkele openingsvraag aan de patiënt. Wanneer die vraag aanleiding geeft tot twijfel, volgen verdiepende vragen over lichamelijk letsel of mogelijke verwaarlozing. Zo ontstaat een gestructureerd beeld van eventuele risicosignalen.2
Als er aanwijzingen zijn voor mishandeling of verwaarlozing, wijst het bijbehorende zorgpad de weg naar vervolgstappen. Medewerkers kunnen de situatie bespreken in een multidisciplinair overleg of advies inwinnen bij Veilig Thuis, zodat er tijdig passende begeleiding voor de thuissituatie wordt gestart.2
Wat omstanders kunnen doen
Vermoedens van mishandeling of overbelaste mantelzorg verdwijnen zelden vanzelf. Wie zich zorgen maakt over een oudere in de omgeving, kan volgens Thuisarts.nl voor advies bellen of chatten met Veilig Thuis, of contact opnemen met de huisarts. Bij acuut gevaar geldt het advies om direct 112 te bellen.3
Het ERASE-instrument is specifiek ontwikkeld voor acute ziekenhuisafdelingen en dient als hulpmiddel voor zorgprofessionals. De vragenlijst helpt medewerkers om vermoedens sneller bespreekbaar te maken en door te verwijzen, maar lost onderliggende zorgtekorten of overbelasting in de thuissituatie niet zelfstandig op.
Bronnen en achtergrond
Dit artikel is informatief en vervangt geen medisch advies. Heb je klachten of twijfel je over je gezondheid, neem dan contact op met je huisarts. Tijdens het maken van dit artikel en/of de afbeelding kan AI gebruikt zijn. Lees meer in onze disclaimer en over onze werkwijze.
Gebruikte bronnen:
Gepubliceerd op 20 oktober 2026. Laatste review op 20 oktober 2026, 7:00 door Redactie
