Een akoestische gitaar staat tegen een houten wand in een rustige ruimte

Muziektherapie dempt tijdelijk hunkering bij verslaving

Muziek maken kan de drang naar verdovende middelen tijdelijk afremmen. Brits hersenonderzoek toont eerste aanwijzingen bij volwassenen in herstel.

Samen of individueel muziek maken kan de acute trek in verdovende middelen tijdelijk afzwakken. Dat blijkt uit een verkennende Britse studie bij volwassenen die behandeld worden voor een verslaving.

 

In het kort
  • Onderzoek met 16 volwassenen in Londense verslavingszorg
  • 10 deelnemers kregen maximaal 6 wekelijkse muzieksessies
  • EEG toonde veranderde elektrische activiteit in de voorste hersendelen
  • De afname in verlangen bleek geregeld van korte duur

 

Een plotselinge, heftige behoefte aan verdoving vormt voor veel mensen een van de zwaarste obstakels tijdens herstel van een verslaving. Onderzoekers van de Britse Anglia Ruskin University onderzochten of actieve muziektherapie kan helpen om die hunkering te doorbreken.1 Aan de kleinschalige proef namen zestien volwassenen deel die in Londen hulp kregen voor problemen met alcohol, cannabis, cocaïne of heroïne.2 Ook wie minder intensieve stappen zet, zoals een pauze inlassen tijdens Dry January, herkent hoe hardnekkig een gewoonte of verlangen naar een middel kan opspelen.

Minder trek en andere hersenactiviteit

Tien deelnemers kregen wekelijks muziektherapie naast hun reguliere behandeling, terwijl een controlegroep van zes personen uitsluitend de standaardzorg ontving.2 Tijdens de sessies bespeelden de deelnemers instrumenten of componeerden zij nummers met audiosoftware. Voor en direct na elke bijeenkomst gaven zij op een schaal van nul tot tien aan hoe sterk hun trek in middelen was. Bij de groep die muziek maakte, nam die aandrang direct na de sessie af.1

Met elektroden op de hoofdhuid maten de onderzoekers tegelijk de elektrische signalen in het brein. In de voorste hersendelen traden na het musiceren meetbare verschuivingen op. Deze hersengebieden zijn nauw betrokken bij motivatie en het reguleren van emoties zoals angst, boosheid en somberheid. Volgens de wetenschappers biedt muziek mogelijk een veilige uitlaatklep voor ingewikkelde emoties. In nagesprekken vertelden deelnemers dat vooral de creatieve vrijheid en het contact met de therapeut hielpen om anders naar hun gevoelens te kijken.

Vroege aanwijzingen, geen wondermiddel

Tegelijkertijd temperen de onderzoekers te hoge verwachtingen. De verlichting van de hunkering bleek bij veel deelnemers vooral tijdelijk. Daarnaast vertaalden niet alle breinsignalen zich eenduidig: zo daalde de hoeveelheid bètagolven wel, maar dat leidde niet in alle gevallen automatisch tot minder trek.2 Omdat de onderzoeksgroep met zestien personen erg klein was, is grootschalig vervolgonderzoek nodig om te bepalen of muziektherapie ook op de langere termijn een blijvende bescherming tegen terugval kan bieden.

 

Wat betekent dit voor jou

Muziektherapie kan een waardevolle, laagdrempelige ondersteuning bieden om acute spanning en hunkering tijdelijk te doorbreken, maar het vervangt een reguliere verslavingsbehandeling niet. Omdat het onderzoek slechts zestien personen betrof en vooral kortdurende effecten liet zien, is nog niet bewezen dat musiceren op lange termijn terugval voorkomt.


Bronnen en achtergrond

Dit artikel is informatief en vervangt geen medisch advies. Heb je klachten of twijfel je over je gezondheid, neem dan contact op met je huisarts. Lees meer in onze disclaimer en over onze werkwijze.

Gebruikte bronnen:

  1. Scientias (mens/gezondheid/psychologie)
  2. Onderliggende publicatie (DOI)

 

Gepubliceerd op 3 oktober 2026. Laatste review op 3 oktober 2026, 8:45 door Redactie

Avatar foto
Redactie

De nieuwsredactie van Gezondermeer wisselt in samenstelling. Daarom hanteren we als schrijver simpelweg Redactie.

Artikelen: 454