Patiënten met de hartritmestoornis boezemfibrilleren en een matig risico op een beroerte lopen met nieuwere bloedverdunners minder gevaar op ernstige complicaties. Dat toont de SINGLE-AF-studie aan, gepresenteerd op het cardiologiecongres ESC en gepubliceerd in het New England Journal of Medicine. De medicijnen verlaagden de kans op een herseninfarct aanzienlijk, zonder dat het aantal ernstige bloedingen toenam.
- De studie volgde 1.803 patiënten twee jaar lang in achttien Zuid-Koreaanse ziekenhuizen.
- Het gecombineerde risico op ernstige complicaties daalde van 1,5 procent zonder medicatie naar 0,5 procent met een DOAC.
- Bestaande richtlijnen twijfelden over deze tussengroep door een gebrek aan gerandomiseerde onderzoeksgegevens.
Bij de hartritmestoornis boezemfibrilleren klopt het hart onregelmatig, waardoor bloedstolsels kunnen ontstaan die naar het hoofd stromen en een herseninfarct veroorzaken. Wie volgens medische risicomodellen een hoog risico loopt, krijgt standaard bloedverdunners voorgeschreven. Voor mensen in de zogeheten tussencategorie, met een matig risico, bestond echter jarenlang onzekerheid. Artsen moesten een mogelijke bescherming tegen een herseninfarct afwegen tegen het gevaar op gevaarlijke bloedingen, terwijl hard bewijs uit vergelijkend onderzoek ontbrak.
Gerandomiseerd bewijs voor de tussengroep
In de SINGLE-AF-studie onderzochten artsen in Zuid-Korea of zogeheten directe orale anticoagulantia (DOAC’s), de moderne generatie bloedverdunners, zinvol zijn voor juist deze patiëntengroep. Het ging om volwassenen met een score van 1 punt voor mannen of 2 punten voor vrouwen op de CHA2DS2-VASc-schaal. De 1.803 deelnemers werden willekeurig verdeeld in twee groepen: 902 kregen een DOAC (apixaban of rivaroxaban) en 901 kregen geen antistollingsbehandeling. De gemiddelde leeftijd van de deelnemers was iets meer dan 60 jaar.
Minder infarcten zonder extra bloedingen
Na twee jaar trad het primaire eindpunt, een combinatie van beroerte, bloedstolsels elders in het lichaam, ernstige bloedingen en hart- en vaatsterfte, op bij 0,5 procent van de gebruikers van een DOAC (4 personen). In de groep zonder antistolling was dat 1,5 procent (13 personen). Dit betekent een relatieve daling van 69 procent.
Het verschil werd vooral veroorzaakt door het voorkómen van beroertes: die kwamen voor bij 0,3 procent in de medicijngroep tegenover 1,1 procent in de controlegroep. Belangrijk voor behandelaren was dat het percentage ernstige bloedingen niet toenam; dit lag met 0,3 procent bij DOAC-gebruikers zelfs fractioneel lager dan de 0,5 procent bij de groep zonder behandeling. In beide groepen overleed tijdens de studie niemand aan hart- en vaatziekten.
Wat dit betekent voor de spreekkamer
Tot nu toe adviseerden Europese en Amerikaanse richtlijnen slechts om antistolling bij een matig risico ’te overwegen’. Oudere observationele studies lieten wisselende resultaten zien, vooral bij traditionele vitamine K-remmers. Deze nieuwe onderzoeksresultaten leveren voor het eerst direct vergelijkend bewijs dat moderne bloedverdunners ook bij een matig risico bescherming bieden, wat naar verwachting zal meewegen bij het opstellen van toekomstige behandelrichtlijnen.
Dit onderzoek biedt voor het eerst gerandomiseerd bewijs voor mensen met boezemfibrilleren die precies op de grens van wel of geen bloedverdunners balanceren. Wel moet worden opgemerkt dat het onderzoek uitsluitend in Zuid-Korea is uitgevoerd bij een relatief jonge groep (gemiddeld 60 jaar) en een open-label opzet had. Behandelaren moeten per patiënt blijven kijken naar individuele risicofactoren.
Bronnen en achtergrond
Dit artikel is informatief en vervangt geen medisch advies. Heb je klachten of twijfel je over je gezondheid, neem dan contact op met je huisarts of apotheker.
Gebruikte bronnen:
Gepubliceerd op 28 september 2026. Laatste review op 28 september 2026, 14:45 door Redactie
