Een vrouw staat bij hetraam in haar woonkamer en kijkt op haar smartphone.

Wisselende slaaptijden hangen samen met angst en somberheid

Mensen met sterk wisselende bedtijden ervaren vaker ernstige klachten van depressie en angst, blijkt uit langdurige data van tienduizenden deelnemers.

Mensen die dagelijks op wisselende tijden gaan slapen en opstaan, ervaren gemiddeld meer klachten van depressie, angst en eenzaamheid. Dat schrijven Amerikaanse onderzoekers van de University of California in een grootschalig onderzoek. Waar eerdere studies vooral keken naar het aantal slaapuren, richtte deze analyse zich juist op de regelmaat van het slaap-waakritme.

 

In het kort
  • Onderzoekers analyseerden gemiddeld 154 dagen aan slaapgegevens van ongeveer 23.000 deelnemers met een slimme ring.
  • Deelnemers met ernstige depressieve klachten weken dagelijks gemiddeld zo’n anderhalf uur af van hun slaaptijden, tegenover een uur bij deelnemers zonder klachten.
  • Het verband kan twee kanten op werken: een verstoord ritme kan klachten versterken, maar somberheid of angst kan ook het ritme verstoren.

 

Slimme ringen meten slaapritme over langere tijd

In het onderzoek, gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Scientific Reports2, analyseerden onderzoekers van de University of California gegevens van circa 23.000 volwassenen1. De deelnemers waren gemiddeld 46 jaar oud en droegen een slimme ring die beweging en lichaamssignalen mat. Daarmee brachten de onderzoekers gemiddeld 154 dagen aan slaap- en waaktijden per persoon in kaart. Maandelijks vulden de deelnemers vragenlijsten in over gevoelens van depressie, angst en eenzaamheid.

Met een zogeheten slaapregelmaat-index (SRI) berekenden de onderzoekers hoe gelijkmatig het slaappatroon van dag tot dag was. Deelnemers zonder of met nauwelijks depressieve klachten scoorden gemiddeld 84 op deze schaal van 100 punten, wat neerkomt op een dagelijkse verschuiving van ongeveer een uur. Bij mensen met ernstige depressieve klachten lag die score gemiddeld op 75, wat past bij een dagelijkse schommeling van circa anderhalf uur in bedtijd en wektijd. Ook bij ernstige angstklachten en verhoogde eenzaamheid zagen de onderzoekers een minder regelmatig ritme.

Waarom een vast ritme invloed heeft op je lichaam

Een onregelmatig ritme kan volgens de onderzoekers de biologische klok verstoren. Die interne klok stuurt niet alleen slaap aan, maar regelt ook processen rondom lichaamstemperatuur, hormonen en alertheid. Als bedtijden sterk wisselen, verschuiven vaak ook de momenten waarop iemand daglicht ziet, eet, beweegt of sociale contacten heeft. Dit kan het natuurlijke 24-uursritme van het lichaam verder ontregelen.

Volgens gezondheidsinformatie van Thuisarts.nl3 is een verstoord slaapritme, bijvoorbeeld door wisselende bedtijden of uitslapen, een bekende factor bij slecht slapen. Psychische klachten zoals stress, angst of depressie kunnen er tegelijk voor zorgen dat inslapen of doorslapen moeilijker wordt. Wie merkt dat wisselende nachten invloed hebben op het dagelijks functioneren, kan met een regelmatig patroon ontdekken waarom je soms moe wakker worden blijft ervaren.

 

Kernboodschap

De onderzoekers benadrukken dat het om een waargenomen verband gaat en niet om een bewezen oorzaak. Het verband kan twee kanten op werken: een onregelmatig ritme kan de stemming ontregelen, maar somberheid of angst kan er juist voor zorgen dat een vast dagritme moeilijker vol te houden is. Toekomstig onderzoek moet uitwijzen of het bewust aanbrengen van meer regelmaat in bedtijden de mentale klachten daadwerkelijk kan verminderen.


Bronnen en achtergrond

Dit artikel is informatief en vervangt geen medisch advies. Heb je klachten of twijfel je over je gezondheid, neem dan contact op met je huisarts. Voor het maken van dit artikel en/of de afbeelding kan AI gebruikt zijn. Lees meer in onze disclaimer en over onze werkwijze.

Gebruikte bronnen:

  1. Medical Xpress
  2. Onderliggende publicatie (DOI)
  3. Thuisarts.nl: Ik slaap slecht. Wat kan het zijn?

 

Gepubliceerd op 12 november 2026. Laatste review op 12 november 2026, 13:01 door Redactie

Avatar foto
Redactie

De nieuwsredactie van Gezondermeer wisselt in samenstelling. Daarom hanteren we als schrijver simpelweg Redactie.

Artikelen: 452