Stevig ruziën binnen het gezin is lang niet altijd een onschuldig onderdeel van het opgroeien. Gedragspatronen tussen broers en zussen kunnen namelijk samenhangen met problemen daarbuiten, blijkt uit Amerikaans psychologisch onderzoek.
- Circa 1 op de 6 basisschoolkinderen duwt, slaat of dreigt daarmee om een conflict te winnen.
- Ongeveer 1 op de 8 kinderen pest een broer of zus doelbewust om iets te krijgen.
- Jongens en meisjes vertonen binnen het gezin evenveel agressief gedrag.
Veel ouders beschouwen geruzie tussen hun kinderen als een normale ontwikkelingsfase. Psychologen van onder meer de University of Kansas onderzochten het gedrag van 290 Amerikaanse basisschoolkinderen met minstens één broer of zus, met een gemiddelde leeftijd van iets boven de negen jaar.1 Daaruit blijkt dat fysieke botsingen en intimidatie geregeld voorkomen: ongeveer een op de zes kinderen gebruikt fysiek geweld of dreigt daarmee tijdens een ruzie, en een op de acht pest gericht om iets gedaan te krijgen.2
De onderzoekers onderscheiden twee typen agressie. Bij proactieve agressie neemt een kind zelf het initiatief om een eigen doel te bereiken. Bij reactieve agressie reageert het kind fel en emotioneel nadat een broer of zus hem of haar boos heeft gemaakt. Vooral deze reactieve vorm komt veel voor. Beide vormen hangen echter samen met andere uitdagingen: reactieve agressie gaat vaker samen met somberheid en depressieve klachten, terwijl proactieve agressie vaker gepaard gaat met algemeen probleemgedrag. Opvallend is dat jongens en meisjes hierin niet van elkaar verschilden.2
Wat kunnen ouders doen bij aanhoudende ruzies?
Ouders grijpen bij conflicten tussen broers en zussen vaak minder snel in dan wanneer een kind een klasgenoot aanvalt of pest. Volgens hoofdonderzoeker Paula Fite is het niet altijd verstandig om kinderen ruzies uitsluitend zelf te laten uitvechten, omdat zij vaak nog de vaardigheden missen om emoties en conflicten goed te reguleren. Grenzen stellen en uitleggen hoe een meningsverschil rustig kan worden opgelost, is daarom belangrijk wanneer dergelijk gedrag zich herhaalt.1
Wanneer spanningen en agressieve botsingen binnen het gezin blijven terugkeren, adviseert Thuisarts om niet met de zorgen te blijven rondlopen en ondersteuning te zoeken bij het wijkteam of het Centrum Jeugd en Gezin in de buurt.3
Het onderzoek brengt het voorkomen van agressie tussen broers en zussen in kaart en laat zien dat aanhoudend vijandig gedrag binnenshuis niet losstaat van het bredere welzijn van een kind. De resultaten zijn gebaseerd op een groep Amerikaanse basisschoolkinderen en tonen een statistisch verband, geen bewezen oorzaak. Vervolgonderzoek moet uitwijzen hoe deze dynamiek zich over meerdere jaren ontwikkelt.
Bronnen en achtergrond
Dit artikel is informatief en vervangt geen medisch advies. Heb je klachten of twijfel je over je gezondheid, neem dan contact op met je huisarts. Bij het maken van dit artikel, inclusief de afbeelding, is AI gebruikt. Lees meer in onze disclaimer en over onze werkwijze.
Gebruikte bronnen:
Gepubliceerd op 7 oktober 2026. Laatste review op 7 oktober 2026, 13:01 door Redactie
