Het is voor velen pure nostalgie: een boterham met smeerkaas (vaak Goudkuipje of Slankie) als vast onderdeel van het ontbijt of de lunch. Maar de laatste jaren ligt smeerkaas onder vuur. Het zou “chemische troep” zijn, vol zitten met E-nummers en veel te zout zijn. Tijd voor een eerlijke fact-check. Is smeerkaas gezond, of kun je het kuipje beter laten staan? En als je het eet: welk merk is dan de beste keuze?
De basis: wat is smeerkaas eigenlijk?
Om te bepalen of smeerkaas gezond is, moeten we eerst weten wat erin zit. Critici noemen het vaak “plastic voedsel”, maar dat is wat kort door de bocht. Smeerkaas bestaat in de basis uit:
- Gemalen gewone kaas (vaak 48+ of 20+ kaas)
- Water (om het smeerbaar te maken)
- Melkpoeder of boter (voor de romigheid)
- Smeltzouten (om te voorkomen dat vet en water scheiden)
Het is dus een bewerkt product (processed food). Dat klinkt eng, maar bewerking is soms nodig om een product smeerbaar en houdbaar te maken. De grote vraag is echter: wat doen die toevoegingen met je gezondheid?
Voedingswaarden: smeerkaas vs. gewone kaas
Als je probeert af te vallen, lijkt smeerkaas op papier een wondermiddel vergeleken met een plak vette Goudse kaas. Laten we de cijfers eens naast elkaar leggen.
| Product (per 100g) | Calorieën | Vet | Zout |
|---|---|---|---|
| Goudse Kaas 48+ | ~370 kcal | ~30g | ~2,0g |
| Smeerkaas 20+ (Naturel) | ~130 kcal | ~5g | ~2,5g |
| Roomkaas (vol) | ~250 kcal | ~24g | ~0,8g |
Tabel: swipe naar links op mobiel voor volledige weergave
Het grote voordeel: smeerkaas (zeker de 20+ variant) bevat aanzienlijk minder calorieën en verzadigd vet dan gewone kaas. Dit komt simpelweg doordat er water aan is toegevoegd. Eet je graag een cracker als tussendoortje? Dan is smeerkaas slanker dan een plak kaas (of brie).
Het grote nadeel: je ziet het al in de tabel: het zoutgehalte. Smeerkaas is vaak (veel) zouter dan gewone kaas.
Het gevaar van smeltzouten en E-nummers
Dit is waar de discussie vaak fel wordt. Om smeerkaas smeerbaar te houden, worden smeltzouten gebruikt. Op het etiket herken je deze als E-nummers, vaak E339, E450, E451 of E452 (fosfaten).
Zijn fosfaten schadelijk?
Fosfaat is een mineraal dat we nodig hebben voor onze botten en tanden. Echter, we krijgen er in ons westerse dieet vaak te veel van binnen via bewerkte producten (zoals frisdrank, vleeswaren en smeerkaas).
Een teveel aan fosfaat kan ervoor zorgen dat je lichaam calcium minder goed opneemt, wat nadelig is voor je botten. Ook moeten je nieren hard werken om het overschot af te voeren.
Ons oordeel: Eet je elke dag een heel kuipje leeg? Dan is het een probleem. Eet je af en toe een boterham met smeerkaas? Dan kunnen je nieren dit prima aan, mits je verder gezond en gevarieerd eet. Paniek over deze E-nummers is vaak onterecht, maar matiging is wel slim.
De supermarkt test: welke smeerkaas is gezond? En welke het gezondst?
Niet elke pot in het schap is hetzelfde. Wij hebben de etiketten van populaire merken en huismerken naast elkaar gelegd. Welke smeerkaas is gezond en welke kun je beter laten staan?
| Merk / Type | Eiwit (Bouwstof) | Vet (Verzadiging) | Zout (Let op!) | Oordeel |
|---|---|---|---|---|
| ERU Balans | 16,5 g | 5,0 g | 2,3 g | Beste keuze: hoog eiwit, laag vet. |
| Slankie 20+ Naturel | 14,0 g | 4,0 g | 2,4 g | Goede keuze: zeer mager, wel iets zouter. |
| ERU Goudkuipje (Naturel) | 11,0 g | 16,0 g | 2,3 g | Middenmoter: lekker romig, maar veel meer vet. |
| AH Smeerkaas 48+ | 13,0 g | 22,0 g | 1,9 g | Minder gezond: calorierijk en veel verzadigd vet. |
| Hüttenkäse (ter vergelijking) | 12,3 g | 3,9 g | 0,6 g | Het alternatief: veel minder zout! |
Tabel: swipe naar links op mobiel voor volledige weergave. Waarden per 100 gram, indicatie op basis van recente etiketten
Onze conclusie uit de test
Wil je op je lijn letten? Kies dan voor ERU Balans of Slankie. Deze bevatten veel eiwitten (goed voor verzadiging) en weinig vet. Let wel op: ze blijven aan de zoute kant. Combineer het daarom met plakjes komkommer of tomaat, en voeg geen extra zout toe aan je gekookte eitje erbij. Of kies voor hüttenkäse, dat kan natuurlijk ook.
Smeerkaas voor kinderen en als je zwanger bent
Over specifieke doelgroepen bestaan veel misverstanden.
Is smeerkaas gezond voor kinderen?
Veel kinderen zijn dol op smeerkaas, maar het Voedingscentrum is terughoudend. De reden is puur het zoutgehalte. De nieren van jonge kinderen (zeker onder de 4 jaar) kunnen grote hoeveelheden zout nog niet goed verwerken.
- Baby’s (tot 1 jaar): geef liever geen smeerkaas.
- Peuters en kleuters: met mate. Er bestaat speciale “Kinder Smeerkaas” (zoals van ERU). Deze bevat vaak minder natrium. Check altijd het etiket of kies liever voor Zuivelspread of geprakte avocado.
Mag je smeerkaas als je zwanger bent?
Goed nieuws: Ja, je mag smeerkaas eten als je zwanger bent. Veel zwangere vrouwen vermijden zachte kazen vanwege de Listeria bacterie. Smeerkaas is echter een verhit product. Door deze verhitting (pasteurisatie) hebben bacteriën geen kans.
Let op: Vitamine A kan in grote hoeveelheden schadelijk zijn voor de baby. Dit zit vooral in leverproducten. Smeerkaas is veilig, tenzij je een variant met smaakje kiest waar echte lever in verwerkt is (wat zelden voorkomt, maar check het etiket).
Conclusie: is smeerkaas gezond?
Smeerkaas is geen superfood, maar ook geen vergif. Het is een prima, eiwitrijk product dat past in een verantwoord voedingspatroon, zeker als vervanger van vetter beleg.
De checklist voor de slimste keuze:
- Kies voor een 20+ variant (zoals Slankie of ERU Balans) voor minder vet en calorieën.
- Wees je bewust van het zout: eet het niet bij elke maaltijd.
- Voor kleine kinderen: wees zeer matig of kies een zoutarme variant.
- Wissel af! Eet je vandaag smeerkaas? Neem morgen dan 100% pindakaas, hummus of een gekookt eitje.
Meer weten?
Op zoek naar ander gezond broodbeleg? Lees dan ons overzichtsartikel dat uitlegt welk broodbeleg gezond is, zodat je in je eetgewoonten kunt blijven variëren.
Veelgestelde vragen over smeerkaas
Is smeerkaas goed voor afvallen?
Ja, smeerkaas kan goed passen in een afvaldieet, vooral de 20+ varianten (zoals Slankie of ERU Balans). Deze bevatten aanzienlijk minder calorieën en vet dan gewone kaas of pindakaas. Let wel op de hoeveelheid zout, want te veel zout kan vocht vasthouden.
Wat is gezonder: smeerkaas of pindakaas?
Dit hangt af van je doel. Smeerkaas (20+) is veel lager in calorieën en vet, wat helpt bij afvallen. Pindakaas (100% pinda) bevat veel meer calorieën, maar levert wel gezonde onverzadigde vetten en vezels die smeerkaas mist. Een afwisseling tussen beide is het gezondst.
Hoeveel smeerkaas mag ik per dag eten?
Vanwege de smeltzouten (fosfaten) en het hoge zoutgehalte is het advies om te matigen. Eén tot twee boterhammen met smeerkaas per dag is voor een gezonde volwassene prima. Eet je de hele dag door smeerkaas? Dan krijg je waarschijnlijk te veel zout binnen.
Hoe lang is smeerkaas houdbaar na openen?
Na openen is een kuipje smeerkaas beperkt houdbaar, meestal zo’n 3 tot 5 dagen in de koelkast. Gebruik altijd een schoon mes om schimmelvorming te voorkomen. Dicht is het (ongeopend) vaak maanden houdbaar buiten de koeling, door de conserveringsmiddelen.
Bronnen en achtergrond
Gebruikte bronnen:
- Voedingscentrum – Encyclopedie: Smeerkaas
- Nierstichting – Alles over zout en nieren
- Productinformatie en etiketten van ERU, Slankie en Albert Heijn Huismerk (geraadpleegd: 2024)
Gepubliceerd op 11 januari 2026. Laatste review op 18 september 2026, 13:08 door Alex








