Eczeem aan je voet: soorten, oorzaken en wat je eraan kunt doen

Wat is eczeem aan je voet?

Eczeem aan je voet is een verzamelnaam voor huidontstekingen die gepaard gaan met jeuk, roodheid, schilfering en soms blaasjes of kloven.¹ Het is geen infectie en niet besmettelijk. Bij eczeem is de huidbarrière verstoord: de huid houdt minder goed vocht vast, droogt sneller uit en reageert heftiger op prikkels van buitenaf.

Op je voeten is eczeem extra lastig. De huid van je voetzolen is dikker dan elders op je lichaam, en je voeten zitten de hele dag opgesloten in sokken en schoenen. Zweet, wrijving en warmte kunnen de klachten verergeren. Eczeem onder je voet leidt regelmatig tot pijnlijke kloven die het lopen bemoeilijken, maar de klachten kunnen ook op de wreef, tussen de tenen of rond de enkels optreden.

Ongeveer 30 procent van de mensen met constitutioneel (atopisch) eczeem heeft af en toe ook klachten aan de voeten, zo blijkt uit cijfers van de Vereniging voor Mensen met Constitutioneel Eczeem.²

Vier soorten eczeem op voeten

Niet elk eczeem aan je voet ziet er hetzelfde uit. Er zijn vier vormen die specifiek op de voeten voorkomen, elk met eigen kenmerken en een eigen aanpak.

Dyshidrotisch eczeem (blaasjeseczeem)

Bij dyshidrotisch eczeem verschijnen kleine, met vocht gevulde blaasjes op je voetzolen en de zijkanten van je tenen. Eczeem onder de voet jeukt hevig en de blaasjes kunnen samenvloeien tot grotere blaren. Na een paar weken drogen ze in en schilfert de huid.³ De klachten komen en gaan: je hebt periodes met veel last, afgewisseld met rustigere weken.

Andere namen voor dezelfde aandoening zijn acrovesiculeus eczeem en pompholyx. De exacte oorzaak is vaak onduidelijk. Bekende triggers zijn contactallergie, stress, warmte en een schimmelinfectie elders op het lichaam: de huid aan je handen kan reageren op een voetschimmel, een zogeheten strooireactie.¹

Contacteczeem

Contacteczeem ontstaat wanneer je huid reageert op een stof van buitenaf. Aan je voeten zijn veelvoorkomende boosdoeners: geurstoffen in voetcrèmes, conserveringsmiddelen of lijmstoffen in schoenen, nikkel in gespen en het elastiek of synthetisch materiaal in sokken.⁴ Soms speelt ook het wasmiddel een rol.

De klachten (roodheid, jeuk, soms blaasjes) zitten precies op de plek waar de huid in contact komt met de stof. Stop je met de veroorzaker, dan verdwijnt het eczeem meestal vanzelf.

Atopisch eczeem aan de voeten

Wie aanleg heeft voor constitutioneel eczeem, kan ook op de voeten klachten krijgen. De huid is dan chronisch droog, jeukend en gevoelig. Typische plekken zijn de knieholten en elleboogplooien, maar voetzolen en de wreef komen ook voor. Stress, droge lucht en irriterende stoffen kunnen een opvlamming uitlokken.

Tylotisch eczeem

Tylotisch eczeem is een minder bekende maar bijzonder hardnekkige vorm. De huid wordt dik en eeltig, met diepe, pijnlijke kloven in de voetzolen. Anders dan bij andere eczeemvormen staat niet jeuk maar brandende pijn op de voorgrond, vooral bij lopen of lang staan.⁵

Deze vorm komt vooral voor bij mannen tussen de 40 en 60 jaar. In Nederland wordt tylotisch eczeem naar schatting zo’n 500 keer per jaar vastgesteld.⁶ De precieze oorzaak is onbekend; erfelijkheid speelt waarschijnlijk een rol. Roken wordt soms als bijdragende factor genoemd.⁶

Eczeem of schimmel: zo zie je het verschil

Voetschimmel (tinea pedis) en eczeem aan de voeten lijken op elkaar: beide veroorzaken roodheid, schilfering en jeuk. Toch zijn het heel verschillende aandoeningen die een andere behandeling vragen. Een eczeemcrème helpt niet tegen schimmel, en een antischimmelcrème doet niets tegen eczeem.³

Veeg naar links voor de volledige tabel (mobiel)

Twijfel je? Ga naar je huisarts. Die kan vaak op het oog al onderscheid maken. Bij twijfel worden huidschilfers afgenomen voor microscopisch onderzoek of een schimmelkweek.⁷

Voetschimmel en eczeem kunnen ook tegelijk voorkomen. Een schimmelinfectie kan zelfs eczeem uitlokken of verergeren.¹ De huisarts behandelt dan eerst de schimmel, waarna het eczeem vaak al verbetert. Heb je al een schimmelnagel? Dan is de kans op voetschimmel groter, omdat de schimmel zich kan verspreiden van nagel naar huid.

Oorzaken en triggers

Eczeem aan je voet heeft zelden één duidelijke oorzaak. Meestal werken meerdere factoren samen:

• Erfelijke aanleg: bij constitutioneel eczeem is de huidbarrière van nature zwakker. Een tekort aan het eiwit filaggrine speelt hierbij een rol.¹
• Contactallergie: geurstoffen, conserveringsmiddelen, leer, rubber of nikkel in schoeisel kunnen een reactie veroorzaken.⁴
• Irriterende stoffen: zeep, desinfectiemiddelen en chloor (bijvoorbeeld in zwembaden) beschadigen de huidbarrière.
• Zweet en vocht: voeten in dichte schoenen worden warm en vochtig, waardoor de huid meer vatbaar is voor zowel eczeem als schimmel.
• Stress en emoties: psychische spanning kan een opvlamming uitlokken of verergeren, vooral bij dyshidrotisch eczeem.
• Schimmelinfectie elders: een voetschimmel kan via een strooireactie blaasjeseczeem aan de handen veroorzaken, en andersom.¹

Eczeem op je voet behandelen

De behandeling van eczeem aan de voeten richt zich op twee dingen: de ontsteking remmen en de huidbarrière herstellen. De NHG-Standaard Eczeem beschrijft een stapsgewijze aanpak.¹

Stap 1: dagelijks smeren met een basiszalf

De basis van iedere eczeembehandeling is dagelijks insmeren met een parfumvrije, vette crème of zalf. Thuisarts.nl noemt cetomacrogolcrème en lanettezalf als voorbeelden.³ Smeer minimaal één keer per dag, en extra na het wassen of douchen. Hoe droger de huid, hoe vetter de zalf mag zijn.

Stap 2: corticosteroïdzalf bij klachten

Helpt de basiszalf onvoldoende, dan kan de huisarts een corticosteroïdzalf voorschrijven. Voor de voetzolen is doorgaans een sterkere klasse nodig dan voor bijvoorbeeld het gezicht, omdat de huid daar dikker is.⁸ Je smeert de zalf een tot twee keer per dag op de aangedane plekken en bouwt af zodra het eczeem verbetert.

Stap 3: verwijzing naar de dermatoloog

Verbetert het eczeem na zes tot acht weken niet, dan verwijst de huisarts naar de dermatoloog voor aanvullend onderzoek (zoals plakproeven bij vermoeden van contactallergie) of zwaardere behandelingen. Bij tylotisch eczeem kan dat lichttherapie (UV) zijn, en in hardnekkige gevallen orale medicatie met retinoïden.⁵

Eczeem aan je voeten voorkomen

Eczeem aan je voeten genees je niet, maar je kunt opvlammingen wel minder vaak en minder heftig maken. Een goede basisverzorging met een emolliëns (vettend middel) is het belangrijkst:

• Droog je voeten goed af na het douchen, ook tussen de tenen²
• Kies ademende schoenen van leer of canvas en wissel schoenen dagelijks af
• Draag katoenen of wollen sokken in plaats van synthetische
• Vermijd zeep met geurstoffen op je voeten; was met lauw water of een milde, zeepvrije reiniger
• Smeer dagelijks een vette basiszalf, ook als je geen klachten hebt
• Draag slippers in openbare zwembaden en sportruimtes om schimmelinfecties te voorkomen²

Heb je diabetes of prediabetes? Let dan extra goed op je voeten. Een verstoorde huidbarrière in combinatie met een verminderde doorbloeding maakt je kwetsbaarder voor infecties en genezing verloopt trager.

Veelgestelde vragen

Gepubliceerd op 25 maart 2026. Laatste review op 25 maart 2026, 14:09 door Alex

Laat dit veld leeg

Op de hoogte blijven van onze nieuwe artikelen?

Schrijf je gratis in voor onze nieuwsbrief over Gezondheid & lifestyle. We sturen je 1x per maand een update als we leuke nieuwe artikelen voor je hebben geplaatst. Anders niet.

We respecteren je privacy. Geen spam, uitschrijven kan altijd.

Gelukt! We hebben je een mailtje gestuurd om je abonnement te bevestigen. Pas na die bevestiging ben je aangemeld voor de nieuwsbrief.Zie je de mail niet? Controleer je spammap.