Steeds meer mannen kiezen ervoor om sperma te doneren – een daad van altruïsme waar nog veel onbegrip over bestaat. In dit artikel lees je waarom ze het doen, wie geschikt is en hoe het werkt.
Waarom mannen kiezen voor spermadonatie
Het klinkt misschien verrassend, maar steeds meer jonge mannen melden zich vrijwillig aan bij een spermabank. Niet om er rijk van te worden, maar om anderen te helpen.
Veel spermadonoren geven aan dat ze weten hoe waardevol het is om ouder te zijn – en dat gunnen ze ook anderen. Sommigen kennen een vriend of familielid met een onvervulde kinderwens. Anderen zijn geraakt door verhalen van wensouders die dankzij een donor toch een kind konden krijgen.
Toch hangt er nog steeds een taboe rond spermadonatie. Het wordt minder besproken dan bijvoorbeeld bloed- of orgaandonatie. Dat zorgt mede voor een tekort aan spermadonoren. In Nederland zijn er momenteel acht officiële klinieken waar je sperma kunt doneren, maar de wachtlijsten zijn lang.
Wie mag sperma doneren?
Niet iedereen kan zomaar sperma doneren. Er zijn duidelijke voorwaarden:
- je bent tussen de 18 en 45 jaar oud
- je bent lichamelijk en geestelijk gezond
- je bent bereid om open te zijn over je motivatie
Je doorloopt een medisch traject, waarbij onder andere je spermakwaliteit wordt getest. Ook wordt gekeken of je drager bent van erfelijke ziektes of seksueel overdraagbare aandoeningen. Daarnaast volgt er een psychologisch gesprek, om zeker te weten dat je begrijpt wat de impact kan zijn – voor jou, voor het kind én voor de wensouders.
Doneren is niet meer anoniem
Sinds de invoering van de Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting (Wdkb) in 2004 is anoniem doneren in Nederland niet meer toegestaan. In de praktijk betekent dat:
- wensouders weten niet wie de donor is
- het kind mag vanaf 12 jaar beperkte informatie opvragen
- vanaf 16 jaar kan het kind ook persoonlijke gegevens zoals naam, geboortedatum en adres van de donor opvragen
Deze wet is bedoeld om donorkinderen het recht te geven op informatie over hun biologische afkomst. Als je kiest om spermadonor te worden bij een officiële kliniek, ga je automatisch akkoord met deze regels.
Hoeveel kinderen mag één donor hebben?
Er zijn ook duidelijke grenzen gesteld aan het aantal kinderen dat uit één donor mag voortkomen. Sinds april 2025 geldt:
- een donor mag maximaal 12 verschillende gezinnen helpen
- binnen een gezin mogen meerdere kinderen van dezelfde donor geboren worden
Deze regel is bedoeld om het risico op genetische verwantschap tussen mensen die elkaar niet kennen, zo klein mogelijk te houden. Donorkinderen kunnen dus biologische broers of zussen hebben, maar die zijn beperkt tot een relatief kleine groep.
Waarom de keuze om te doneren bijzonder is
Spermadonatie is niet zomaar iets. Je draagt bij aan iemands droom om ouder te worden. Het vraagt verantwoordelijkheid, openheid en soms ook uitleg aan je omgeving. Maar het is ook een daad van zorg en empathie. Of je nu zelf kinderen hebt of niet – door donor te worden, geef je iets dat voor jou vanzelfsprekend is, maar voor een ander het verschil maakt tussen hoop en werkelijkheid.
Meer weten?
Landelijk informatiepunt: donorconceptie.nl
Gepubliceerd op 14 juli 2025. Laatste review op 22 augustus 2025, 10:50 door Alex
